B.2 VMBO

We hadden gerekend op een daling van het leerlingaantal als gevolg van demografische krimp. Maar het omgekeerde gebeurde: de leerlingaantallen stegen in 2020 naar een totaal van 4.241. Alle locaties zijn gegroeid. Kennelijk waren de lokale omstandigheden gunstig en spreekt ons onderwijs aan. Ondanks de groei in het verslagjaar verwachten we vanaf 2022 een duidelijk effect van de krimp met een daling van het leerlingaantal in de komende tien jaar tot onder de 3.500.

Op al onze locaties blijkt de oudertevredenheid goed; ouders geven ons een cijfer dat hoger ligt dan het landelijk gemiddelde. Over de tevredenheid van leerlingen, het schoolklimaat en de veiligheid in 2020 zijn geen benchmarks uitgevoerd.

De onderstaande tabel geeft de onderwijsresultaten weer.

Toelichting:

• Onderwijspositie: positie in leerjaar 3 ten opzichte van het advies van de basisschool.
• Onderbouwsnelheid: percentage onvertraagde studievoortgang in leerjaar 1 en 2.
• Bovenbouwsucces: percentage onvertraagde studievoortgang vanaf leerjaar 3 per afdeling.
• Examencijfers: niet bekend omdat de centrale examens zijn komen te vervallen als gevolg van COVID-19.
• Verschil SE-CE: het verschil tussen de resultaten voor schoolexamens (SE) en centrale examens (CE) is niet bekend, omdat de centrale examens door COVID-19 zijn komen te vervallen.

Alle resultaten liggen boven de norm van de inspectie.

In de onderbouw krijgen vmbo-leerlingen Groene Wereld Oriëntatie (GWO) en Loopbaan Oriëntatie en Begeleiding (LOB). Daarnaast volgen ze in de bovenbouw binnen de zelfgekozen wereld een beroepsgericht praktijkdeel. Verder kunnen leerlingen kiezen uit meerdere keuzevakken ter verdieping, verbreding en/of oriëntatie. Deze keuzevakken zijn ontwikkeld vanuit zowel de groene als de grijze sector.

De leerlingen volgen het lesprogramma van de werelden, keuzevakken en GWO digitaal. Om dit mogelijk te maken, hebben we op alle locaties gefaseerd laptops ingevoerd.

We zitten nog midden in de implementatiefase, waarin we ervaring opdoen met al het materiaal dat we hebben ontwikkeld en met de kaders voor de uitvoering van het beroepsgerichte programma Profiel Groen. (Onder andere) de praktijkdocenten gebruiken alle ervaringen die zijn opgedaan om de kwaliteit van het onderwijsprogramma verder te ontwikkelen en te blijven verbeteren. De komende jaren zullen we nog nodig hebben voor het verder aanpassen en finetunen van het gehele programma. Voor de komende drie jaren hebben we een doorontwikkelingsplan geschreven. Daaraan werken we Zone-breed, waardoor we veel met en van elkaar kunnen leren.

Er valt nog genoeg te doen, maar dankzij onze leerlingen, die positief reageren, maar ook kritisch zijn, en met de inzet die onze docenten ook dit jaar weer hebben laten zien, werken we samen aan een uniek en mooi onderwijsprogramma.

Sinds de invoering van passend onderwijs werken we met een vernieuwde ondersteuningsstructuur.

Deze bestaat uit een eerstelijns en tweedelijns ondersteuning. Als het nodig is zoeken wij de samenwerking en afstemming met externen in een derdelijns ondersteuning. Door deze werkwijze zijn wij in staat gebleken passend onderwijs vorm te geven.

De eerstelijns ondersteuning richt zich op de basisbehoeften van een leerling en heeft een preventief karakter. De ondersteuning die de leerling nodig heeft, is voor het grootste deel geïntegreerd in de dagelijkse onderwijspraktijk. Signaleren en oplossingsgericht handelen is een taak van alle docenten en de mentoren. Zij hebben de deskundigheid om (extra) ondersteuningsbehoeften te signaleren en deze signalen om te zetten in oplossingsgericht handelen. Interne deskundigen scholen de docenten en adviseren en coachen hen en waar nodig. Een mooi voorbeeld hiervan is de komst van de teamondersteuner die voor 70% de docent en voor 30% de leerling ondersteunt. De tweedelijns ondersteuning richt zich op leerlingen die extra ondersteuningsbehoefte(n) hebben. Deze ondersteuning heeft een meer curatief karakter.

De invoering van passend onderwijs betekende voor onze scholen meer leerlingen met een specifieke en vaak zwaardere ondersteuningsbehoefte. Wij zijn ervan overtuigd dat de docent een cruciale spil is in het leren van de leerling, met of zonder ondersteuningsvraag. Daarom hebben we zwaar ingezet op de ontwikkeling van personeel. Dit is een continu proces.

Het blijkt dat we door deze aanpak meer leerlingen met een ondersteuningsbehoefte passend onderwijs kunnen bieden. De keerzijde is dat hierdoor meer leerlingen met steeds zwaardere, ook lichamelijke, ondersteuningsbehoeften de school binnenkomen. Dit heeft een grote impact op het onderwijsproces en op de docenten, maar ook op de financiële middelen (die dalen door verevening binnen een aantal samenwerkingsverbanden). Op sommige momenten is de impact van deze ondersteuningsvragen zelfs zo groot, dat dit ten koste dreigt te gaan van de rest van de organisatie. Het is een uitdaging voor de toekomst om hierin een balans te blijven vinden.

De middelen worden rechtstreeks toegekend via DUO of via een samenwerkingsverband. Onze vmbo-scholen zijn aangesloten bij verschillende samenwerkingsverbanden. Elk samenwerkingsverband heeft eigen afspraken over de verdeling van de middelen voor passend onderwijs. Wanneer de gelden via het samenwerkingsverband binnenkomen, is er sprake van ‘opting-out’: ze worden volgens de afgesproken verdeelsystematiek binnen het samenwerkingsverband verdeeld over de aangesloten scholen.

Het aandeel middelen voor passend onderwijs is 20% van de rijksbijdragen vmbo (lumpsum exclusief huisvesting). Dit aandeel is met 22% gedaald ten opzichte van 2019. De kosten worden zoveel als mogelijk in lijn gebracht met de inkomsten. Waar dit niet mogelijk is, zetten we (incidenteel) eigen middelen in.

Vanaf de derde klas van het vmbo kunnen leerlingen starten in de Vakmanschapsroute (VMR). Binnen deze doorlopende leerroute behalen leerlingen in het derde of vierde leerjaar hun mbo-diploma niveau 2. De VMR is bedoeld voor vmbo- en mbo-leerlingen/-studenten – vaak praktisch ingestelde leerlingen uit de basisberoepsgerichte- of kaderberoepsgerichte leerweg - die in een vroeg stadium bewust kiezen voor een opleiding richting het groene bedrijfsleven en die gezien hun niveau worden begeleid naar een startkwalificatie (mbo niveau 2) op de arbeidsmarkt. We bieden de VMR aan voor de opleidingen Medewerker veehouderij, Medewerker agrarisch loonwerk, Medewerker dierverzorging, Medewerker hovenier, Medewerker bloem, groen & styling en Medewerker voeding en technologie. Op alle locaties bestaat de mogelijkheid om de opleiding in drie jaar af te ronden. Met enige regelmaat kiezen gediplomeerden er daarna voor om door te leren voor een mbo-opleiding op niveau 3.

Sinds 2015 kunnen leerlingen de Vakmanschapsroute volgen op de locatie Enschede en sinds 2016 ook op de locatie Twello. In 2018 is ook locatie Doetinchem gestart met het aanbieden van deze leerroute. In 2020 namen 207 leerlingen deel aan de VMR (105 leerlingen in Enschede, 60 leerlingen in Twello en 43 leerlingen in Doetinchem).

In augustus 2019 is de Wet doorlopende leerroutes vmbo-mbo aangenomen. Dat betekent dat er voortaan sprake is van een wettelijke borging en erkenning. We zien dergelijke leerroutes als een verrijking van ons onderwijs en hebben besloten om de VMR te herijken en door te ontwikkelen.

Curriculum

De HGL-curricula op de verschillende locaties  zijn adequaat en bestendig. Zwolle, Doetinchem en Almelo hebben het curriculum werkbaar en compleet gemaakt voor de leerjaren één tot en met zes. Twello is klaar tot en met leerjaar drie en ontwikkelt nu leerjaar vier. Enschede is klaar met het eerste leerjaar en ontwikkelt het tweede. Bij de ontwikkeling maken de locaties gebruik van elkaars ervaringen, kennis en kunde.

Ontwikkeling en groei

Voor de komende vijf jaar streven we ernaar om Het Groene Lyceum op vijf locaties stevig, levensvatbaar en herkenbaar aan te bieden voor de leerjaren één tot en met zes. Door regelmatig Zone-breed overleg delen en versterken we de aanwezige kennis. Een projectmanager ondersteunt dit proces.

Landelijke samenwerking

Binnen de landelijke samenwerking zijn in 2020 niet veel vorderingen gemaakt. Elke onderwijsinstelling kan zijn eigen koers varen. Om kwaliteit te borgen en bedrijfsblindheid te voorkomen, zijn er landelijke visitaties (het voeren van een interne audit) afgesproken en in werking gesteld. De landelijke website hetgroenelyceum.nl heeft een restyling gekregen. Hierbij heeft de afdeling Marketing & Communicatie van Zone.college het voortouw genomen.

Locaties en leerlingenaantallen

Momenteel volgen in totaal 418 leerlingen Het Groene Lyceum binnen Zone.college, verdeeld over vijf locaties: Enschede, Doetinchem, Twello, Zwolle en Almelo.

In januari 2020 hebben we het nieuwe schoolgebouw in Doetinchem in gebruik genomen. Het proces waarbij alle medewerkers konden meedenken over wat belangrijk is voor een nieuwe school, blijkt zijn vruchten te hebben afgeworpen: medewerkers, leerlingen en ouders zijn enthousiast. In 2020 is de tweede fase van de bouw voor een groot deel gerealiseerd. De oude school is gesloopt en we hebben een nieuwe gymzaal, schuur, kas en dierenverblijf. Ook zijn er parkeerplaatsen en fietsenstallingen gekomen. In 2021 wordt het buitenterrein verder aangekleed. Denk hierbij aan een weide, tuinen, een vijver, een recreatieve ruimte en moestuinen.